Dezynfekcja czyli odkażanie jest to postepowanie mające doprowadzić do zniszczenia drobnoustrojów oraz ich form przetrwalnikowych na przedmiotach i powierzchniach użytkowych. Postępowanie odkażające skórę, błony śluzowe i rany nazywane jest antyseptyką. Higieniczne utrzymanie czystości nazywane też sanityzajcą to proces eliminacji możliwie największej liczby mikroorganizmów z przedmiotów codziennego użytku oraz powierzchni otaczających nas na co dzień.

Publikacje

Jak myć ręce

1362494904

 

Ręce stanowią najważniejszą drogę przenoszenia chorobotwórczych mikroorganizmów. Dlatego też prawidłowa higiena rąk jest podstawową zasadą w zapobieganiu zakażeniom, szczególnie w gabinetach lekarskich i stomatologicznych, ale nie tylko. Higiena rąk każdego z nas na codzień ma kluczowe znaczenie dla zdrowia, profilaktyki i bezpieczeństwa podczas pracy i poza nią.

 

To najbardziej skuteczny, tani i łatwo dostępny sposób zapobiegania zakażeniom, ale niestety najczęściej lekceważony. Problem higieny rąk to temat wstydliwy i wciąż oficjalnie nieistniejący. Brak nawyku mycia rąk po wyjściu z toalety, przed spożywaniem posiłków, czy nieprzestrzeganie zasad higieny rąk przez personel medyczny często wynika z niewiedzy i ze stereotypowego poglądu, że preparaty antyseptyczne i częste stosowanie płynnego mydła ,,niszczą ręce''.

 

Na powierzchni skóry każdego człowieka występują liczne drobnoustroje. Można je podzielić na trzy grupy. Pierwsza, to mikroorganizmy występujące permanentnie, stanowiące tak zwaną florę stałą, fizjologiczną. Nie ma ona właściwości chorobotwórczych, namnaża się w fałdach skórnych, mieszkach włosowych, gruczołach łojowych i potowych. Flora ta zapewnia prawidłowe funkcjonowanie skóry, m.in. jako bariera ochronna przed drobnoustrojami chorobotwórczymi i jest bardzo trudna do usunięcia, nawet przy zastosowaniu środków medycznych (nie ma sposobu, by całkowicie wyjałowić skórę). Kolejna grupa to flora przejściowa, obca skórze, składająca się z drobnoustrojów niezdolnych do stałego przebywania na niej i rozmnażania się. Mikroorganizmy te stanowią zanieczyszczenia, nabyte w kontakcie ze środowiskiem, pozostające na powierzchni skóry okresowo, ale wystarczająco długo, aby mogły stać się źródłem infekcji. U pracowników służby zdrowia stanowią ją często mikroorganizmy chorobotwórcze, które przy braku przestrzegania zasad higieny rąk mogą zostać przeniesione z jednego pacjenta na drugiego. Trzecią grupę stanowią drobnoustroje powodujące aktualne zakażenia skóry, m.in. infekcje gronkowcami, grzybami drożdżopodobnymi, to tak zwana flora infekcyjna.

Celem higieny rąk jest zmniejszenie ilości mikroorganizmów bytujących na skórze do bezpiecznego poziomu, a tym samym zmniejszenie ryzyka infekcji. Cel ten można uzyskać przez:

 

– higieniczne mycie rąk,

 

– odkażanie rąk (dezynfekcja),

 

– chirurgiczne mycie rąk,

 

– ochronę rąk przez stosowanie rękawiczek.

 

Mycie rąk pod bieżącą, letnią wodą płynnym mydłem jest najważniejszą czynnością higieniczną. Jest to mycie podstawowe, tak zwane higieniczne.

 

Podstawowe mycie rąk przeprowadza się :

 

– po wejściu i przed wyjściem z miejsca pracy

 

– po wyjściu z toalety

 

– po wykonaniu prac porządkowych i czystościowych

 

– przed spożywaniem posiłku

 

– przed przystąpieniem do pielęgnacji dzieci i chorych

 

– po zakończeniu czynności pielęgnacyjnych (higienicznych)

 

– przed dotykaniem żywności

 

– przed karmieniem dzieci i chorych

 

– po każdorazowym kontakcie z ziemi

 

Dzięki niemu można usunąć znaczną liczbę drobnoustrojów należących do flory przejściowej, stałej oraz widocznych zabrudzeń skóry rąk. Zabieg ten w znaczący sposób ogranicza narażenie na infekcje. Przez staranne mycie higieniczne można usunąć nawet około 90 proc. mikroorganizmów z powierzchni skóry. Efekt ten można jednak uzyskać dopiero wtedy, kiedy ręce pozbawione są biżuterii, paznokcie krótko obcięte, niepomalowane (lakier w czasie częstego mycia odpryskuje i spod płytki lakieru wydostają się świeże drobnoustroje), skóra jest bez zmian chorobowych. Odpowiednią ilością środka myjącego myje się całą powierzchnię rąk (dłonie, przestrzenie między palcami, kciuki, nadgarstki). W miejscach pracy, użyteczności publicznej należy stosować mydło w płynie, z dozownika. Mydło w kostce jest doskonałą pożywką dla drobnoustrojów. Pozostaje ono zazwyczaj długi czas w środowisku wilgotnym (w mydelniczce) i ciepłym (temperatura pokojowa). Kolejni użytkownicy podczas mycia rąk przenoszą na mydło liczne mikroorganizmy, także chorobotwórcze. Polecane jest więc mycie rąk płynnym mydłem z dozownika. Powinno ono trwać min. 30 sekud, po czym ręce należy osuszyć papierowym, jednorazowym ręcznikiem. Nie jest wskazane stosowanie suszarki z nadmuchem. A ręczniki wielorazowego użycia (tekstylne), podobnie jak mydło w kostkach, stanowią duże zagrożenie infekcją. Wycieranie w nie rąk powoduje nanoszenie drobnoustrojów na umytą skórę. Dopuszczalne jest używanie ręczników (ściereczek) z tkaniny, pod warunkiem, że będą one wykorzystywane tylko jeden raz, na takiej samej zasadzie jak ręcznik papierowy.

 

Przy umywalce powinien znajdować się pojemnik z płynnym mydłem, podajnik papierowych reczników, kosz na zużyte ręczniki. Zapas ręczników należy przechowywać w higienicznych warunkach, najlepiej zabezpieczony folią przed wilgocią oraz kurzem. Bezpośrednio przed uzupełnieniem podajnika powinien on być umyty i zdezynfekowany przez przetarcie chusteczką nasączoną preparatem antyseptycznym.

 

Krany w umywalkach najlepiej, jeśli są pedałowe lub na fotokomórkę, a pojemniki na mydło z automatycznymi dozownikami, wiszące.

 

Mydło w płynie powinno być wolne od drobnoustrojów. Czystość mikrobiologiczna mydła zależy od sposobu wytwarzania, konfekcjonowania, użytkowania, składowania.

 

dr n. med. Agnieszka A.Pawlik

 

 

WSTECZ
Facebook